Bij de bouw van een bootje zul je zo nu en dan toch een plank moeten verlengen. Dit geldt zeker voor multiplex, want daar zit je toch gauw vast aan de standaard maat van 244 of 250 cm. Het makkelijkste is natuurlijk de stompe last. De twee einden worden dan tegen elkaar geplaatst en op de naad verstevigt met glasweefselband of een strook hout of multiplex. Persoonlijk vind ik deze las niet zo mooi. Bij de bouw van de MicroAuray is deze ook gebruikt met behulp van glasweefselband. OK, ik ben vergeten om de twee delen goed te fixeren zodat er wat ruimte is ontstaan, maar de las blijft een zwak punt. Bij het buigen van de gang zie je dat op het punt van de las er een knik ontstaat.

Het alternatief? De schuine las!

Bij deze las worden de beide delen schuin afgeschaafd zodat het ene deel vloeiend over gaat in het andere deel.

schuine lasVoor het maken van een schuine las wordt een verhouding van 1 op 8 tot 1 op 12 aangehouden. Voor kleine planken is dit nog wel goed te doen met de hand. Gewoon een kwestie van een goede scherpe schaaf, geduld en een plankje om te controleren of de schuine kant mooi vlak blijft. Bij multiplex zie je de overgangen van de lagen goed en kun je die gebruiken om te controleren of de schuine kant egaal is. Als je overgangen mooi in een rechte lijn lopen zit je goed.

Een stuk handwerk is mooi en zeer bevredigend, maar ja, je wilt ook nog voorgang maken. Voor grotere lassen is het dan toch handig om een hulpmiddel te hebben. Ik heb zelf een bovenfrees, en met een paar simpele aanpassingen aan de bovenfrees en wat materiaal bouw je zelf je eigen gereedschap om snel schuine lassen te maken.

De basis

Neem een stevige basis (18 mm dik) van ongeveer 60 cm bij 100.

Maak 2 geleiders van ongeveer 60 cm lang die de juiste verhouding hebben (ik heb voor 1:9 gekozen, dus voor elke stijging van 1 cm tel je 9 cm bij de lengte). De spitse zijde inkorten zodat deze 5 mm dik is.

Om straks de bovenfrees en de verlengde zool goed te laten glijden heb ik een stalen profiel van 2 mm aan 1 kant van de basis vast gemaakt.

Plaats de geleiders op de basis met voldoende ruimte zodat de plaat hier straks tussen past. 45 cm is in de meeste gevallen voldoende (en zodra straks de geleiders daadwerkelijk zijn vast geschroefd is het relatief eenvoudig om de schroefgaten aan de onderkant van de basis op een andere positie uit te tekenen).

Door het stalen profiel moet je of even met de rekenmachine en het wiskundeboek van het voorgezet onderwijs aan de slag, of neem een plank om te zorgen dat de geleiders op de juiste afstand van het stalen profiel staan zodat deze 1 lijn vormen. Schroef de geleiders vast aan de basis via de onderkant.

Maak in de geleiders op ongeveer 30 een uitsparing waar een stevige lat in past; de bovenkant van de lat moet precies gelijk komen met de lat. Schroef de lat vast in beide geleiders.

Voila! De basis is klaar.

 

Aanpassing aan de bovenfrees

De zool van de bovensfrees is niet lang genoeg om over de geleiders te glijden. De meeste bovenfrezen hebben een vervangbare zool. Neem een plank die breed genoeg is voor de zool en ook lang genoeg is voor de geleiders van de mal en maak  je eigen zool voor je bovenfrees zodat deze wel over de geleiders past. Een plank van ongeveer 60 cm lang en ongeveer 14 cm breed en 18 mm dik is voldoende. Maak een uitsparing in het midden voor de frees, boor gaten voor de bevestiging van de zool en zorg ervoor dat de schroeven verzonken zijn.

Het resultaat in actie

 

 

De 2 delen zijn afgeschuind op de schuine las tabel met de bovenfrees en in de lijm gezet.

 

 

Inklemmen met behulp van de schuine las tafel (onder de geleide lat) en wiggen.

 

 

 

 

Cellofaan aanbrengen en plankje plaatsen om de druk gelijk te verdelen.

 

 

 

En wat gewicht erop…


Bij het maken van schuine lassen heb je plastic folie nodig om te zorgen dat de werkstuk niet verlijmt wordt met je werkbank (staat zo slordig, zo’n werkbank aan de zijkant van je boot :) .

Je kunt hier plastic zakken voor gebruiken (vuilniszakken NIET want die zijn te ruw) maar omdat die vaak al helemaal gekreukt zijn zie je die kreukels ook in je lijmlaag. Dat betekent dus weer extra schuurwerk.

Loop eens naar de bloemist, of in sommige supermarkten heb je wel een inpaktafel, en vraag of je wat cellofaan mag meenemen. Dat cellofaan is lekker dik, breed en lang en kreukt niet zo snel.

Resultaat: mooie schuine lassen.


In een hoek epoxy aanbrengen om een fillet verbinding te maken kan heel wat geklieder geven als je met spateltjes werkt.

rups aanbrengen

Met een spuitzak van een boterhamzakje gaat dat stukken makkelijker. Let wel op dat de epoxy korter te verwerken is omdat het als compact massa in het zakje zit en dus sneller warm wordt en blijft. Druk de epoxy in de zak dus even plat als je hem later nog wilt gebruiken

.